Monitorowanie ma艂ego t臋tniaka aorty brzusznej (AAA) (Polish)
Zaktualizowano 5 lutego 2026
Applies to England
漏 W艂a艣cicielem praw autorskich jest Korona 2026
Niniejsza publikacja jest obj臋ta licencj膮 Open Government Licence v3.0, chyba 偶e zaznaczono inaczej. Aby zapozna膰 si臋 z t膮 licencj膮, odwied藕 lub napisz do Zespo艂u ds. Polityki Informacyjnej, Archiwum Narodowe, Kew, Londyn TW9 4DU, lub wy艣lij wiadomo艣膰 e-mail: psi@nationalarchives.gov.uk.
W przypadku, gdy podano jakiekolwiek informacje o prawach autorskich stron trzecich, musisz uzyska膰 pozwolenie od stosownych w艂a艣cicieli praw autorskich.
Ta publikacja jest dost臋pna pod adresem /government/publications/monitoring-your-small-abdominal-aortic-aneurysm/9fc8e139-4a3b-4d5a-a9ff-63039b27fc92
Te informacje s膮 przeznaczone dla wszystkich os贸b, kt贸re uzyska艂y pozytywny wynik badania przesiewowego na obecno艣膰 ma艂ego t臋tniaka aorty brzusznej (AAA).
Wyniki badania przesiewowego pod k膮tem AAA
Podczas badania przesiewowego, odkryli艣my, 偶e Pana aorta ma pomi臋dzy 3,0 a 4,4 cm szeroko艣ci. To szerzej ni偶 normalnie, co oznacza, 偶e ma Pan ma艂ego AAA. T臋tniaki AAA mog膮 mie膰 r贸偶ne wielko艣ci:
- Ma艂e AAA maj膮 od 3,0 cm do 4,4 cm
- 艢rednie AAA maj膮 4,5 cm do 5,4 cm
- Du偶e聽AAA maj膮 5.5 cm lub wi臋cej.
Oko艂o 1 na 80 m臋偶czyzn, kt贸rych badamy ma ma艂ego AAA. B臋dziemy zaprasza膰 Pana na badania USG co 12 miesi臋cy, by sprawdzi膰, czy si臋 nie powi臋ksza.
T臋tniak aorty brzusznej (AAA)
AAA to obrz臋k aorty. Aorta to t臋tnica, kt贸ra przenosi krew z serca do jamy brzusznej (brzucha).
U niekt贸rych os贸b, z up艂ywem czasu, 艣ciana aorty w jamie brzusznej mo偶e si臋 os艂abi膰. Mo偶e nast臋pnie zacz膮膰 puchn膮膰 (jak balon) i stworzy膰 t臋tniaka.
Ta dolegliwo艣膰 wyst臋puje najcz臋艣ciej u m臋偶czyzn powy偶ej 65 roku 偶ycia.
Jak rozumie膰 swoje wyniki?
Ma艂y AAA to nie jest powa偶na dolegliwo艣膰 i ryzyko p臋kni臋cia jest bardzo niskie. Jednak偶e, jest wa偶ne, by monitorowa膰 rozmiar swojego AAA. Robi si臋 to na wypadek, gdyby si臋 powi臋kszy艂 i przekszta艂ci艂 si臋 w du偶ego聽AAA.
Du偶e AAA wyst臋puj膮 rzadko, lecz mog膮 by膰 bardzo powa偶ne. Gdy 艣ciana aorty si臋 rozci膮ga, os艂abia si臋 i mo偶e p臋kn膮膰, powoduj膮c wewn臋trzne krwawienie. Gdy tak si臋 dzieje, jest to nag艂y wypadek medyczny. Oko艂o 85 na 100 os贸b z p臋kni臋tym AAA w rezultacie umiera.
Wi臋kszo艣膰 t臋tniak贸w AAA ro艣nie powoli, zatem mo偶liwe, 偶e nigdy nie rozwinie si臋 u Pana du偶y聽AAA,聽kt贸ry b臋dzie wymaga艂 leczenia.
Skontaktuj si臋 z lokalnym o艣rodkiem bada艅 przesiewowych, je艣li masz jakiekolwiek pytania na temat swojego wyniku badania przesiewowego.
Co dzieje si臋 nast臋pnie?
Zaoferujemy Panu wizyt臋 u wyspecjalizowanej piel臋gniarki. B臋dzie ona mog艂a odpowiedzie膰 na Pana wszelkie pytania na temat AAA oraz udzieli informacji i porad. B臋dzie to obejmowa膰 og贸lne porady zdrowotne, co mo偶e zmniejszy膰 ryzyko wzrostu AAA. Piel臋gniarka mo偶e poprosi膰 o mo偶liwo艣膰 zbadania ci艣nienia krwi. Zaprosimy Pana ponownie na kolejny skan za 12 miesi臋cy.
Skany kontrolne
B臋dziemy zaprasza膰 Pana na skan co kolejne 12 miesi臋cy. Jednak偶e, je艣li Pana AAA uro艣nie do 4,5 cm, b臋dziemy zaprasza膰 Pana na skan co 3 miesi膮ce.
Je艣li Pana AAA uro艣nie do 5,5 cm lub wi臋cej, lub uro艣nie o ponad 1 cm w ci膮gu 12 miesi臋cy, zorganizujemy Panu wizyt臋 u specjalisty. Specjalista zorganizuje dalsze badania i om贸wi z Panem opcje leczenia.
Dlaczego obecnie nie wymaga Pan operacji?
Ka偶da operacja wi膮偶e si臋 z ryzykiem. Podobnie jest z operacj膮 na AAA.
Badania wykazuj膮, 偶e zabieg chirurgiczny na ma艂ego AAA wi膮偶e si臋 z wi臋kszym ryzykiem ni偶 monitorowanie go. NHS oferuje operacj臋 tylko wtedy, gdy zagro偶enie dla Pana 偶ycia z powodu t臋tniaka jest wi臋ksze ni偶 ryzyko zwi膮zane z operacj膮.
Je艣li Pana AAA zacznie rosn膮膰, mo偶liwe, 偶e b臋dzie Pan potrzebowa艂 operacji w przysz艂o艣ci. Gdyby kiedykolwiek wymaga艂 Pan operacji, mo偶e Pan zmniejszy膰 ryzyko wyst膮pienia komplikacji poprzez:
- rzucenie palenia, je艣li pali Pan papierosy 鈥� wi臋cej informacji mo偶na znale藕膰 na stronie
- pilnowanie, by Pana ci艣nienie krwi mie艣ci艂o si臋 w bezpiecznych granicach
- zdrowe od偶ywianie
- utrat臋 wagi, je艣li ma Pan nadwag臋
- utrzymywanie aktywno艣ci ka偶dego dnia, by poprawi膰 swoj膮 og贸ln膮 kondycj臋 fizyczn膮
- ograniczenie spo偶ycia alkoholu.
Objawy, o kt贸rych trzeba wiedzie膰
AAA zwykle nie daj膮 objaw贸w. Jest ma艂o prawdopodobne, 偶e b臋dzie Pan czu艂 jakikolwiek b贸l lub dyskomfort z powodu ma艂ego AAA.
Je艣li odczuwa Pan ci臋偶ki, d艂ugotrwa艂y b贸l w dolnej cz臋艣ci plec贸w lub w jamie brzusznej, powinien Pan szuka膰 pilnie pomocy lekarskiej. Prosz臋 wezwa膰 pogotowie lub uda膰 si臋 od razu na szpitalny oddzia艂 ratunkowy (A&E) i prosz臋 poinformowa膰 ich, 偶e ma Pan ma艂ego AAA.
Dbanie o w艂asne zdrowie
Pana lekarz rodzinny mo偶e udzieli膰 porad na temat dbania o w艂asne zdrowie. Mo偶liwe, 偶e b臋dzie chcia艂 r贸wnie偶 przepisa膰 Panu leki lub zweryfikowa膰 leki, kt贸re ju偶 Pan otrzymuje na recept臋.
Je艣li z jakiegokolwiek powodu uda si臋 Pan do szpitala, powinien Pan poinformowa膰 personel, 偶e wykryto u Pana AAA podczas bada艅 przesiewowych.
Nie musi Pan wprowadza膰 偶adnych innych zmian do swojego stylu 偶ycia. Mo偶e Pan kontynuowa膰 wszelkie sporty lub hobby, kt贸re Pan uprawia.
Informowanie bliskich krewnych
Ryzyko wyst膮pienia AAA聽zwi臋ksza si臋, je艣li Pana ojciec biologiczny, brat, siostra lub rodzic mieli t臋tniaka aorty.
Oznacza to, 偶e Pana bracia, siostry czy dzieci r贸wnie偶 mog膮 by膰 nara偶eni. Mog膮 oni spyta膰 swojego lekarza rodzinnego o mo偶liwo艣膰 wykonania skanu 5 lat przed osi膮gni臋ciem wieku, w kt贸rym wykryto u Pana AAA.
Prowadzenie pojazd贸w
Kierowcy i motocykli艣ci z ma艂ym t臋tniakiem mog膮 dalej prowadzi膰 pojazdy, jak wcze艣niej. Musi Pan:
- poinformowa膰 DVLA, je艣li Pana AAA uro艣nie do 6 cm lub wi臋cej
- przesta膰 prowadzi膰 pojazdy, je艣li Pana AAA uro艣nie do 6,5 cm lub wi臋cej, lecz b臋dzie m贸g艂 Pan znowu zacz膮膰 prowadzi膰 pojazdy, je艣li t臋tniak zostanie pomy艣lnie wyleczony.
Kierowcy autobus贸w, autokar贸w i ci臋偶ar贸wek maj膮 obowi膮zek:
- poinformowa膰 DVLA, je艣li maj膮 AAA, niezale偶nie od wielko艣ci
- przesta膰 prowadzi膰 pojazdy, je艣li ich AAA uro艣nie do 5,5 cm lub wi臋cej, lecz mog膮 zacz膮膰 prowadzi膰 ponownie po pomy艣lnym leczeniu.
Odwied藕 stron臋 , by dowiedzie膰 si臋 wi臋cej.
Dodatkowe informacje i wsparcie
Wi臋cej informacji mo偶esz uzyska膰:
- w swojej przychodni lekarza rodzinnego
- w
Aby zaprosi膰 pacjenta na badanie w odpowiednim czasie, korzystamy z danych osobowych pochodz膮cych z jego dokumentacji NHS. Te informacje pomagaj膮 nam usprawni膰 nasze programy bada艅 przesiewowych i zapewni膰 wysokojako艣ciow膮 opiek臋. Wi臋cej informacji na temat tego, jak korzystamy z danych pacjenta i je chronimy.
Informacje o tym,聽jak wyst膮pi膰 z programu bada艅 przesiewowych.